Nicoline van Stapele

01 02 03 04 05 06 07 08 09 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 volgende

Kippendraad, RVS, jute, gips, 22 delen; 2005, foto Anja Hellebaut

9000 Gent
België
E: nicolinevanstapele@telenet.be
T: 0474 31 43 50

Verzamelen zit ons in het bloed, wellicht nog een overblijfsel in de genen van toen dat nog levensnoodzakelijk was. Nicoline van Stapele komt tegemoet aan onze drang: zij maakt verzamelingen. Ze creëert vormen die op één of andere wijze bij mekaar horen en doet daar wonderbaarlijke dingen mee. Ze brengt vormen die op mekaar inspelen of mekaar afstoten bijeen en maakt op die manier composities en installaties. De tastbare vormen zijn nogal eens aan de natuur ontleend, haar tekeningen en collages tenderen duidelijk naar het geometrische. Eigenlijk is ze bezig met ruimte zowel in het platte vlak als in de echte ruimte met drie dimensies. Het is de ruimte die zal bepalen hoe een verzameling wordt getoond. Zo is haar werk eigenlijk nooit af. “Werken die in mijn omgeving zijn, zijn erg onderhevig aan verandering”, zegt ze zelf.

Nicoline van Stapele studeerde in 1987 af in de beeldhouwkunst aan de Gentse academie. Ze voegde er een diploma restauratie aan toe in 1989. Het restaureren laat haar toe om te overleven en in alle vrijheid, zonder toegevingen te moeten doen, haar plastisch werk te creëren.
Op het moment dat ze geen atelier vond, schiep ze rubberen wandkleden. Eenvoudig, sober materiaal dat weinig ruimte innam bij haar thuis, maar dat eens geïnstalleerd een grote ruimtelijke impact had. Het is een attitude die duidt op een intelligent en spitsvondig omgaan met beperkingen. Goethe zegde het al: “In der Beschränkung zeigt sich erst der Meister.”

In Oostende gaf ze les in de beeldhouwklas van de plaatselijke academie en was het haar betrachting om de mensen te leren kijken naar de vormen in de natuur. Ze bracht hiervoor een collectie vetplanten mee en later knoken en wervels allerhande. Dit was, meer nog dan voor haar studenten, voor haarzelf een bron van inspiratie. Wat haar erg aantrekt zijn takken alhoewel ze zich “helemaal geen tuinmens” noemt, is ze gefascineerd door bomen, “vooral takken vind ik onnavolgbaar”, verklaart ze.
Ze vindt het heel erg interessant om bepaalde vormen te bewerken met andere structuren en zo eigenlijk geheel nieuwe en andere vormen en structuren te creëren. Ze is echt wel een werkster met een hoog concentratievermogen, dat is overigens ook bij haar restauratiewerk van wezenlijk belang.
Haar portfolio bewijst een doorgehouden en consequente evolutie. Ook haar vele tekeningen en collages, waarbij ze talloze variaties uitprobeert of naast elkaar zet, getuigen van een standvastigheid die bewondering afdwingt. Ze laten de kunstliefhebber proeven van de quasi oneindigheid van mogelijkheden die de kunstenaar exploreert.

Dat ze met ruimte weet om te gaan, bewijst haar muurinstallatie die door de provincie Oost-Vlaanderen werd aangekocht. Het werk bestond oorspronkelijk uit elf elementen. Het geheel moest op een bepaalde muur in het Provinciaal Administratief Centrum Het Zuid geïnstalleerd worden. In functie daarvan heeft ze het werk verruimd tot tweeëntwintig elementen. Op die manier behoudt het werk zijn oorspronkelijke impact en betekenis. Het lijkt me tekenend voor haar consequente houding en voor haar nauwgezet aanvoelen en interpreteren van een gegeven ruimte. Een installatie is niet gebonden aan bepaalde afmetingen, een installatie moet inspelen op een omgeving en is per definitie variabel in afmetingen en zelfs in aantal elementen.
Weerkerende materialen in haar werk zijn rubber, gips, terracotta en kunststoffen. Voor een kinderdagverblijf van de Vrije Universiteit Brussel ontwierp zij een reeks opblaasbare, niervormige sculpturen. Deze objecten zijn niet enkel vormelijk een signaal voor de passanten, het zijn ook gedroomde speeltuigen waar kinderen zich in kunnen nestelen. Ze kreeg deze opdracht dan ook terecht als winnares van de uitgeschreven wedstrijd.
De niervorm is iets wat zeer uitgesproken terugkeert in haar creaties, het is de vorm bij uitstek die verwijst naar het organische. Het is een vorm met kunsthistorische referenties, denken we maar aan Jean Arp, Joan Miró, Yves Tanguy, Salvador Dalí en andere surrealisten. Het is een vriendelijke vorm die ze soms in contrast plaatst met strenge, meer geometrische gegevens, al dan niet in een ander materiaal. Het is een speelse vorm, een vorm die we ook in de natuur terugvinden. Ze maakte ooit een serie niervormige en hanteerbare objecten als een soort multipel. Wanneer je het voorwerp manipuleert maakt het een blatend geluid, “de stem van de kunstenaar”, zegt ze niet zonder ironie.

Het werk van Nicoline van Stapele is intrigerend en van een soms ontroerende eenvoud, haar werk nodigt uit tot participatie, tot aanraken ook. Ik kan me best voorstellen dat de bezitter van één van haar verzamelingen al dan niet stiekem, al dan niet regelmatig, met die verzameling speelt en er mee creëert, er in elk geval bij wegdroomt en zijn of haar fantasie de vrije loop laat, en is dat nu net niet één van de mogelijke opdrachten van de kunstenaar?

Daan Rau
Gent, februari 2007.


C.V.

Nicoline van Stapele
Belgradostraat 18
9000 Gent
tel: +32 9 2511529
mobiel: +32 474 314350
e-mail: nicolinevanstapele@telenet.be
atelier: vzw Nucleo, Begijnhof Ter Hoye
geboren 1964 te Geldrop

Oprichting internationaal onderzoekscentrum
2008 MMO Mobile Measurement Observatory, the size of everything, met Wim de Maat en Ann Decaestecker

Projecten:
2008 MMO Mobile Measurement Observatory, the size of everything:
‘ON.ON.ON.’
‘Bergwandeling door Gent’
‘Landschapsonderzoek’
‘Hoogtepunten in Raffi’


Verzamelingen:
Privéverzamelingen
Vrije Universiteit Brussel

Opdrachten:
2005 Provincie Oost-Vlaanderen muurinstallatie PAC Het Zuid, Gent
2006 buitenbeeld privécollectie, Gent
2007 muurinstallatie privécollectie, Oost-Vlaanderen

Wedstrijden:
2001 kunstwerk kinderdagverblijf Vrije Universiteit Brussel
2002 selectie 7e Sculpture Contest, Sculpture, Architecture&Space, Tokyo

Bibliografie:
1992 Kunst &Cutuur, “De rubberpatronen van Nicoline van Stapele”, Willem Elias
2003 De Morgen, Sherpa, “De picturale ascese en de essentie van wit”, Luk Lambrecht
2003 De Morgen, Rechtzetting
2006 AAA, “Vorm en emotie”, Hugo Brutin
2006 AAA, “Ritme en eenvoud”, Hugo Brutin
2007 Tekst “Verzamelen zit ons in het bloed”, Daan Rau
2007 Bibliofiele uitgave 4+4 (op 43 exemplaren) n.a.v. de tentoonstellingen van Dan Van Severen, Nicoline van Stapele, Paul Gees, Bernard Sercu in 2006 in Huize St. Bonaventura, Gent
2008 Bibliofiele uitgave “Nicoline van Stapele, 6 digitale simulaties van knipsels”, (op 100 exemplaren), uitgave in eigen beheer, ontwerp www.typejamming.com



Tentoonstellingen:
Individueel (selectie):
1992 Parbleu vzw, Antwerpen
1992 Galery' V.U.B. Brussel
1996 Croxhapox, instalraam, Gent
2003 met Etienne Van Doorslaer, Galerij Jan Colle, Gent
2004 Croxhapox, instalraam, Gent
2005 In den bouw, Kalken
2006 met Alex Michels, R53, Oostende
2006 Huize St.Bonaventura, Gent
2007 bureau NUCLEO vzw, Gent
2008 Galerie C. De Vos, Aalst
2009 Zebrastraat, Gent

Groep (selectie):
1987 kunstroute in de polder, Assenede
1988 Fabriek '88, Antwerpen
1996 St. Pietersabdij, selectie vakjury kunstsalon, Gent
1997 St. Pietersabdij, selectie vakjury kunstsalon, Gent
1999 Lesensdelamort, kunstcentrum De Poort, Zonnebeke, curator: Els Vermeersch met Mark Cloet, Marc Cordenier, Jeroen Daled, D.D. Trans, Wim De Cauter, Jean De Groote, Yves De Smet, Gilbert Degryse, Johan Joos, Trees Leroy, Mark Leyman, Jean-Georges Massart, Christ Michiels, Jef Mouton, Paul Perneel, Stefaan Van Biesen, Bart Vandevijvere, Dominiq Vandewalle
1999 Kussen, Galery' V.U.B. Brussel, curator: Rita Hebbelinck, met Francis Denys, Peter De Cupere, Irene Murphy, Niamh Lawlor, Levi V.D.D.
2001 Raamwerk, Oostende, curators: Hans Demeulenaere en Mathieu Lobelle met Thé van Bergen, Xavier Tricot, Goran Grahovac, Irene Judong, Francis Bekemans, Stijn Vandeputte, Brigitte Claeys, Joost Gevaert, Marc Palmer, Yvan Lebozec, Jan Verhaeghe, NU, Raf Vandeputte, Reflux, Christine Faignart, Wim Vaes en Bart Vliegen, Christine Fonteyn, Pieter Vermeersch, Frauke Dendooven, D.D. Trans, Matthieu Lobelle, Griet Musschoot, Reggy Timmermans, Paul Van Rafelghem, Barbara Volcke, Zjuul Devens en Jozef Moerloos, Luc Grossen, Hans Overvliet, James Renier, Hans Eneman, Marc Palmer, Ramon de Nennie, Peter Ampe, Yves Velter, Pierre Muylle, Barbara Vackier, William Sweetlove, Beatrice Albers, Luk Berghe, Anne Benoit, Peter Lagast, Karien Vandekerckhove, Dirk Bogaert, Hans Demeulenaere, Sylvie Leclercq, Ria Verhaeghe, Janusz Stega, Sylvie Crutelle, Tom Ollieuz, Harry Vandevliet, Robin Vermeersch, Marie Odile Candas Salmon, Sarah Eykerman, Christophe Denys, Marouschka Van Der Putte, Tinus De Gorem, Catherine Proano Garcia, Joost Gevaert
2001 Casa Rural, Pianofabriek, Sint-Gillis Brussel met Marc Gysels, Wouter Coolens, Frederik Heyman, Lieve Dhondt, Werner Cuvelier, Bureau De Boe-Morrens-Surmont, Eddie Timmermans, Lucia Penninckx, Gemma Sabates, Yoshimasa Matsumoto, Raphaël Dua, Kris Vanhemelrijck, Hans Verhaeghen, Yvonne De Grazia, Joost Surmont
2001 Interferenties, De Overslag, Eindhoven, organisatie: Guy Bovyn Galerie Kunst-Zicht, Galerie S&H De Buck, Artixocla, De Overslag, Stichting Complex met Agneta Evenhuis, Carla Graft, Michiel Ten Bokum, Michiel Jansen, Pepo Ruiz Dorado, Carlos Aires, Henny Overbeek, Paul Segers, Stan Wannet, Koenraad Dedobbeleer, Ward Denys, Els vanden Meersch, Sun-Hee Beys, Leopold Liou
2002 7e Sculpture Contest, Sculpture, Architecture and Space, Tokyo
2003 Grand Tour MSK, Gent, met Bart Baele, Katrien Baetslé, Pieter Bauters, Ben Benaouisse, Benoît Yannick Bentein, Betty en Ringo, Dirk Bogaert, Tom Bogaert, Elke Boon, Peter Buggenhout, Miejef Callaert, Ann Cannoot, Stijn Cole, Joost Colpaert, Wouter Cox, Lieve Dhondt, Raphaël De Bois, Stef De Brabander, Joris De Geest, Reinhart De Grendel, Karel De Meester&Pascal Ghyssaert, Sylvie De Moor, Pascal De Pauw, Nora De Rudder, Erika De Stercke, Tom De Visscher, Guido De Vos, Leen De Waele, Xavier Decaluwé, Louis Decordier, Evert Defrancq, Pieter Degand, Messieurs Delmotte, Luc Deneys, Bert Dentant, Christophe Denys, Yvan Derweduwé, Katja Devlamynck, Bart Dhaluin, Stefaan Dheedene, Raphaël Dua, Sylvie Duhamel, Nick Ervinck, Patrick Fauck, Jo Foulon, Peter Geeraert, Isabelle Gerard, Paya Germonprez, Luk Gobyn, Jan Goeman, Jurgen Gregoir, Anja Hellebaut, Honoré D’o&Franciska Lambrechts, Nick Hullegie, J. Hus, Vladimir Ivaneanu, Martine Laquiere, Beatrijs Lauwaert, Joke Leuridan, Christophe Lezaire, Bert Lezy, Fabian Luyten, Philippe Marmenout, Stefan Martens, Kris Martin, Mathieu Karl Mechnig, Jo Michiels, Luc Minne, Gunther Moriau, Fien Muller, David Neirings&Mo Becha, Piro Pallaghy, Sarah Pillen, Marc Rayburne, Irmine Remu, Stephanie Sabatier, Steve Schepens, Koosje Schmeddes, Tom Schoonooghe, Sandra Seghers, Stefaan Smagghe, Marie Snauwaert, Boris Snauwaert, Marnix Sterck, Elly Strik, Philippe Tonnard, Gianni Umeneta Ottiker, Kurt Van Brussel, Eveline Van de Velde, Ignace Van Ingelom, Philippe van Isacker, Noël Van Kelst& Nele Keukelier, Erlend Van Landeghem, Bent Van looy, Hannes Van Severen, Jurgen Vanbrabant, Ruben Vandeghinste, Karien Vandekerckhove, Caroline Vanderlinden, Michael Vandorpe, Ria Verhaeghe, Bart Verhegge, Pieter Vermeersch, Robin Vermeersch, Hendrik Vermeulen, Bert&Otto Vervaet, Gerd Ververs, Jan Vindevogel, Tim Volckaert, Vadim Vosters, Myriam Vuylsteke, Chris Wuytack, Haro Wynsouw
2003 Basics#1, Croxhapox, Gent, met Bart Baele, Carlo Mistiaen, Carole Vanderlinden, Dirk Zoete, Evert Defrancq, Frans Gentils, Johan De Wilde, Jos Van Meersche, Karel Dierickx, Ludwig Van De Velde, Mario De Brabandere, Merlyn Paridaen, Michaël Borremans, Michiel Coppens, Peter Lagast, Philippe Vandenberg, Pieter De Gand, Pieter Vermeersch, Robin Vermeersch, Ruth Mentens, Sylvie Duhamel, Thomas Broadbent, Thomas Lerooy, Wouter Decorte
2004 Vubonsite, galery' V.U.B. Brussel
2005 Underdogs/Superdogs, Munte (Merelbeke) curator: Stef Van Bellingen met Liv Bugge, Thomas Huyghe, Frans Labath, Wim T. Schippers, Wim Vandekeybus/Ultima Vez, Kumi Oguro, Jan Stremes, Kristofer Paetau, Joanna Rajkowska, Dimitri Riemis, Dylan Thomas, Takako Yabuki, Hubert Czerepok
2006 Stil De Grain, CultuurCentrum Ieper, Lakenhallen, Ieper met Werner Cuvelier, Carlo Eggermont, Gilbert Degryse, Johan Joos, Trees Le Roy, Marc Leyman, Christ Michiels
2006 Viva Maria, In den bouw, Kalken met Priscilla Bistoen, Ria Bosman, Maria Degrève, Riet Delbeke, Lieve Dhondt, Stéphanie Leblon, Myriam G.S. Mestiaen, Nathalie Nijs, Sarah Pillen, Annelies Slabbynck, Roos Vandekerckhove, Nadine Van Der Linden, Caroline Vander Straeten, Linda Van Neck, Gwenny Van Rysselberghe, Hilde Verhecken
2006 Basics #3, Croxhapox, Gent met 80 kunstenaars
2007 4+4, Huize St.Bonaventura, Gent met Dan Van Severen, Paul Gees en Bernard Sercu
2008 Voorstelling projecten MMO, bureau Nucleo, Gent
2008 ARTY(F*)ARTY(P*)ARTY, ACEC, Gent